Ekonomik gelişmeler ve piyasalar

Amerika Birleşik Devletleri’nden (ABD) ekonominin sıcaklığını koruduğuna dair gelen ekonomik veriler ve şirketlerin beklentilerin altında gelen üçüncü çeyrek performansları yakından takip edilirken, FED’in faiz artırımlarında frene basabileceği haberleri piyasalarda kısa da olsa bir bahar havası estirdi.

Beklentilere yakın gelen tarım dışı istihdam verisi ve dirençli çıkan enflasyon, FED’in yöneticilerinin sıkılaştırıcı para politikasına devam edeceklerine dair sinyaller vermeye devam etmelerine neden oldu. 

ABD TÜFE verisi de ekonominin henüz soğuma sürecine girmediğini gösterdi. TÜFE, beklentilerin üzerinde yüzde 8.2 olarak geldi. Çekirdek enflasyon ise son 40 yılın zirvesine çıktı. Ekonominin soğuyamadığını destekleyen bir başka veri de 27 Ekim Perşembe günü açıklanan ABD büyüme verisiydi. Gayrisafi yurtiçi hasıla, ilk iki çeyrekteki küçülmenin ardından üçüncü çeyrekte yıllık bazda yüzde 2.6 büyüdü. Öte yandan bazı uzmanlar FED’in bu faiz artırım sürecine devam ediyor olmasının ülkeyi durgunluğa sürükleyebileceğini belirtiyor. 

Avrupa Merkez Bankası (AMB) eylül ayının ardından ekim ayında da 75 baz puanlık faiz artışına devam etti. Ana refinansman oranı yüzde 2, mevduat faizi yüzde 1.50 seviyesine yükseldi.  AMB Başkanı Lagarde, faiz oranlarını daha da artırmayı ve orta vadeli enflasyon hedefini tutturmayı hedeflediklerini dile getirdi. Ayın son gününde açıklanan Euro Bölgesi enflasyonu yüzde 10.7 ile rekor tazeledi. 

Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası’nın (TCMB) 2022 yılsonu enflasyon beklentisi yüzde 60.4’ten yüzde 65.2’ye yükseldi. TCMB yılın son enflasyon raporunda bu beklentilere veri sunan göstergelerde de tahminlerini yukarı çekti. TCMB Başkanı Şahap Kavcıoğlu, faiz patikasını savunarak 350 baz puanlık faiz indirim döngüsü için “Rusya-Ukrayna savaşına bağlı olarak ortaya çıkan jeopolitik riskler enflasyonun küresel ölçekte yükselmesine ve talebin zayıflamasına yol açarken, aynı zamanda enflasyon oranlarındaki artışın öngörülenden daha uzun süreceğine dair beklentileri güçlendirmektedir” dedi.

TCMB ekim ayı Para Piyasası Kurulu toplantısında faizi 150 baz puan daha indirerek yüzde 10.5’e çekti. Karar metninde “Değerlendirme süreçleri tamamlanan kredi, teminat ve likidite politika adımları para politikası aktarım mekanizmasının etkinliğinin güçlendirilmesi için kullanılmaya devam edilecektir” diyerek liralaşma yönünde daha fazla adım gelebileceği sinyalini vermeye devam etti.

TCMB ağustos ayına ait cari işlemler dengesi verilerini açıkladı. TCMB, cari işlemler hesabının ağustosta 3.11 milyar dolar açık verdiğini duyurdu. Cari işlemler hesabı 12 aylık dönemde 40.89 milyar dolar, ocak-ağustos döneminde 39.72 milyar dolar açık verdi. Bu gelişmede, ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığının bir önceki yılın aynı ayına göre 6 milyar 816 milyon dolar artarak 9 milyar 700 milyon dolara yükselmesi etkili oldu. Böylelikle yıllık cari açık 4 yılın zirvesine çıktı.

Ağustos ayında net hata noksan girişi 4 milyar dolar oldu. Ocak-ağustos döneminde ise toplam net hata noksan girişi 28.3 milyar dolar olarak kaydedildi ve rekor seviyeye çıktı.

Ekim ayında manşet TÜFE enflasyonu, yüzde 3.54 gerçekleşti. Yıllık TÜFE enflasyonu yüzde 83.45’ten yüzde 85.51’e çıktı. Yıllık çekirdek enflasyon yüzde 68.1’den yüzde 70.4’e, yıllık ÜFE enflasyonu yüzde 151.5’ten yüzde 157.7’ye yükseldi.

Kurdan etkilenen gruplarda fiyat artışları gruplar bazında karışık bir eğilime işaret etti. Dayanıklı mal grubunda fiyat artışı önceki ayın üstünde olurken, aylık hizmet enflasyonu önceki aylara göre daha sınırlı gerçekleşti. Hizmet grubundaki fiyat artış eğiliminin yavaşlamasıyla çekirdek enflasyondaki ivmelenme tahminimizin altında kaldı. Çekirdek enflasyondaki eğilim önceki aya göre zayıfladı. Gıda fiyatları aylık bazda yüzde 5.3 ile yüksek gerçekleşti. Böylece yılık bazda gıda enflasyonu yüzde 92’den yüzde 99’a belirgin yükseldi. Öte yandan akaryakıt ve katı yakıt grubunda aylık fiyat artışlarının önceki yılın altında kalmasının etkisiyle yıllık enerji enflasyonu önceki aya göre 5 puan azalarak yüzde 128’e düştü. 

Yıllık üretici enflasyonu, üretim maliyetlerindeki artışla ekimde yükselmeye devam etti. Ayrıca ÜFE-TÜFE yıllık enflasyon farkı 72 puan ile en yüksek seviyesine çıktı. Üretim maliyetlerindeki hızlanma ve çekirdek enflasyon eğiliminin yüksek seyretmesi, enflasyon görünümü için olumsuz faktörler olmaya devam ediyor. 

Hizmet enflasyonu özellikle ulaştırma hizmeti ve kiranın yükseltici etkisiyle yüzde 57.8’den yüzde 60.2’ye çıktı. 

Yıllık çekirdek enflasyon kur, talep ve beklentilerdeki bozulmanın etkileriyle yüzde 70.45’e yükseldi. TÜİK’in açıkladığı özel kapsamlı enflasyon göstergelerinin tümü artmaya devam etti. Çeşitli faktörlerden arındırılmış enflasyon göstergeleri yüzde 70.4 – yüzde 89 aralığında bulunuyor.

Yatırım araçları getirileri

Ekim ayı itibarıyla yatırım enstrümanlarının yıllık getirilerine bakıldığında TL kanadında BIST100 getirisi ön plana çıkarken, döviz enstrümanların cazibesini koruduğu görülmektedir. FED faiz politikası ONS altın üzerinde baskı yaratmaya devam ederken, dolar/TL getirisi, altın (TL/gr) getirisinin artmasında temel etken olarak ön plana çıkmaktadır.  

Yatırım Dünyası

Hazine Bonosu / Devlet Tahvili yatırımı

Devletin dönemsel finansmanını sağlamak için çıkardığı borçlanma senetlerinden; ihraç edildikleri tarihten 1 yıl ve uzun vadeli olanlara Devlet Tahvili; 1 yıldan kısa vadeli olanlara Hazine Bonosu adı verilir. İhraç, Hazine tarafından TCMB aracılığıyla ihale veya halka arz yöntemiyle yapılır.

Sabit getirili Hazine Bonosu ve Devlet Tahvili’nde yatırımcı vade sonunda ne kadar bir faiz geliri elde edeceğini yatırım yaptığı anda bilir ve vade sonuna kadar elde tutulması halinde bu getiri garantilidir.

Hazine Bonosu ve Devlet Tahvili’nde ana para ve faiz geri ödemelerinin tamamı devlet tarafından yapılır.

SELMA ÇELİK
Latest posts by SELMA ÇELİK (see all)

Manşet

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

spot_img

SON HABERLER