Acı, aşk ve sanatla geçen bir yaşam

 

En çok acılarını ve yaralarını döktü tablolarına. Ama onları bile hep bir renk cümbüşünün içine yerleştirdi. Kırmızıların, yeşillerin, mavilerin içine… Rengi de acısı da bol olan bir hayattı onunki. O zamanlar tablolarının milyon dolarlara satılacağını hayal bile edemezdi. Ancak Diego ve Ben otoportresi 2021’de 34.9 milyon dolara satılarak Latin Amerika’dan bir sanat eserine ödenen en yüksek fiyat rekorunu kırdı. Frida Kahlo, sadece eserleriyle değil, tarzıyla da adeta bir sanat eserine dönüştü. Tişörtlerden çantalara, tabaklardan yastıklara her üründe yer alarak fotoğrafı en çok dolaşan ressamlardan biri oldu. Ama en iyisi sizi hikâyenin başına götürelim: 

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderon, 6 Temmuz 1907 tarihinde Mexico City’nin eteklerinde bir köyde doğdu. Babası Wilhelm, Meksika’ya taşınan bir Alman fotoğrafçıydı. İspanyol ve Amerikan Kızılderili kökenli annesi Matilde, çok dindar bir kadındı. Altı yaşındayken sağ bacağının daha ince ve kısa olmasına neden olan çocuk felcine yakalanınca, aylarca okuldan uzak kaldı. Topalladığı için çocukların zorbalıklarıyla uğraşması gerekti. O meşhur renkli uzun etekleri giymeye de bu yüzden başladı, bacağını gizlemek için. Birçok kişi fiziksel egzersiz kızlar için ‘uygun’ değil dese de, babası onu spor yapması için teşvik etti ve gücünü geri kazandı. 

Ancak talihsizlikler peşini bırakmadı. 18 yaşındayken geçirdiği otobüs kazasında ölümden dönse de aylarca yatağa bağlı yaşadı. İyileşmek için 35 ameliyat geçirdi, yine de hayatı boyunca şiddetli kronik ağrılardan kurtulamadı. Frida’yı ressam olmaya götüren yol da, işte bu acı dolu süreçte başladı. Yatarak geçirdiği o aylarda resim yapmaya başladı. Aynadan bakarak kendi portrelerini çizdi. Acı, engellilik, kırılganlık taşıyan cesur resimleri böyle ortaya çıktı. “Kendimi çiziyorum çünkü çoğu zaman yalnızım ve en iyi bildiğim konu benim” diyordu bir röportajında. Yatağa bağımlı bir bedeni olsa da ruhu o zaman bile özgürdü. Tüm hayatı mücadeleyle geçti. Yaşaması bile mucize olarak görülürken, o yürümeyi başaracak kadar inatçıydı. Cesurdu.    

Hayatı boyunca 55’i otoportre olmak üzere 143 resim yaptı. Bir o kadar da desen. Karmaşa, gönderme ve imalar içeren resimleriyle kendi acılarını ve bunlarla baş etme yöntemlerini paylaşırken, sorgulayıcı bakışlarını tabloyu izleyene de çevirdi. Eserleri sürrealist olarak tanımlansa da o bunu, “Ben sürrealist bir ressam değilim. Asla hayallerimi resimlemedim. Yalnızca kendi gerçeğimi resimledim” diyerek reddetti. 

Hayatındaki önemli dönüm noktalarından biri de, ünlü Meksikalı ressam Diego Rivera’ya olan aşkıydı. 1927’de, 20 yaşındayken Diego’nun eserlerine hayran kaldı. Kırılgan bedeniyle süzülen bir kadın ve iri vücuduna uygun hoyratlıkta hareket eden bir adam -dostlarının deyişiyle ‘Fil ve Güvercin’-, 20 yıllık yaş farkına rağmen 1929’da evlendi.

1932’de Detroit, San Francisco ve New York’a duvar boyamaya giden Diego’ya eşlik etti. O yıl ilk düşüğünü yaptı. Kaza nedeniyle sonraki denemelerinde de çocuk sahibi olamadı. Bu acısını sanatına yansıtarak, düşük tabloları yaptı. Tutkulu ve fırtınalı evlilikleri, Diego’nun çapkınlıkları nedeniyle 10 yıl sürdü. Bu sırada Frida’nın hayatına da başkaları girip çıktı. Rus devriminin önde gelen isimlerinden Lev Troçki bunlardan biriydi mesela. Çift, boşandıktan bir yıl sonra, 1940’ta yeniden evlendi ve bu seferki ölene kadar sürdü. 

Frida, hayatının son birkaç yılını hastanede geçirdi; tekerlekli sandalye veya koltuk değneği kullanarak. Buna rağmen resim yapmayı sürdürdü. 1953’te, ilk kişisel sergisini Meksika’da açacağı sırada, yatak istirahatindeydi. Galeriye bir ambulansla geldi ve açılışın keyfini bir yatakta uzanırken çıkarmayı başardı. Birkaç ay sonra sağ bacağı kangren nedeniyle dizinden kesildi. 13 Temmuz 1954’te, henüz 47 yaşındayken hayata gözlerini kapadı. Ölümünden birkaç gün önce günlüğüne yazdıklarına bakılırsa, hayata yine aynı mücadeleci, cesur ruhla veda etti: “Umarım çıkış eğlencelidir ve umarım bir daha geri dönmem.”

Manşet

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

spot_img

SON HABERLER